Rendieren in Lapland

In Lapland spelen rendieren een grote rol in het dagelijks leven. Deze dieren zijn goed aangepast aan de kou door hun dikke vacht en brede hoeven. De hoeven werken als sneeuwschoenen, waardoor rendieren niet diep wegzakken in de sneeuw. Zo kunnen ze zich ook in de winter goed voortbewegen door het landschap.

Veel Samen houden rendieren in grote kuddes. Ze trekken met de dieren mee op zoek naar voedsel, zoals korstmossen die onder de sneeuw groeien. Rendieren kunnen met hun hoeven de sneeuw opzij schuiven om dit voedsel te bereiken. Mensen gebruiken rendieren niet alleen voor vlees, maar ook voor huiden en vervoer. Daardoor zijn rendieren al eeuwenlang belangrijk voor het leven in Lapland.

Tegenwoordig worden rendieren soms gevolgd met gps-zenders. Zo kunnen herders zien waar de kudde zich bevindt. Dat is handig in het grote, open gebied van Lapland. Toch blijft het werk zwaar, vooral in de koude wintermaanden.

Welke twee zinnen zijn waar volgens de tekst?

Sneeuw en sneeuwvlokken

Sneeuw ontstaat hoog in de lucht, in wolken waar het erg koud is. Kleine waterdruppels veranderen daar in ijskristallen. Deze ijskristallen blijven aan elkaar plakken en groeien uit tot sneeuwvlokken. Hoe groter en zwaarder de sneeuwvlokken worden, hoe sneller ze naar beneden vallen. Daarom kan het tijdens een sneeuwbui ineens hard gaan sneeuwen.

Elke sneeuwvlok heeft een andere vorm. Dat komt doordat sneeuwvlokken tijdens hun val door de wolk steeds andere temperaturen en hoeveelheden vocht tegenkomen. Geen enkele sneeuwvlok is precies hetzelfde. Op de grond kan sneeuw een dikke laag vormen, die het landschap stiller maakt. Geluid wordt door sneeuw beter geabsorbeerd, waardoor het buiten rustiger lijkt.

Sneeuw heeft ook invloed op het dagelijks leven. Wegen kunnen glad worden en verkeer moet langzamer rijden. Gemeenten strooien zout om de gladheid te verminderen. Voor kinderen betekent sneeuw vaak plezier: sneeuwballen gooien, een sneeuwpop maken of sleeën van een heuvel. Zo kan sneeuw tegelijk lastig en leuk zijn.

Welke twee zinnen zijn waar volgens de tekst?

Winterkleding

In de winter is het vaak koud en waait het hard. Daarom dragen mensen dikkere kleding dan in de zomer. Jassen, mutsen en handschoenen helpen om warm te blijven. Warme kleding houdt de lichaamswarmte vast en beschermt tegen kou en wind. Zo koelt je lichaam minder snel af als je buiten bent.

Verschillende materialen zorgen voor extra warmte. Wol en fleece houden lucht vast, waardoor de kou minder goed doordringt. Een sjaal beschermt je nek en een muts voorkomt dat warmte via je hoofd verdwijnt. Als je goed gekleed bent, kun je ook in de winter langer buiten spelen of wandelen.

Welke vraag beantwoordt de schrijver niet in de tekst?

Winterrust bij dieren

In de winter is er minder eten te vinden in de natuur. Dat komt omdat veel planten niet groeien en er minder insecten zijn. Daarom passen veel dieren hun gedrag aan. Sommige vogels trekken naar warmere landen, maar andere blijven hier en zoeken voedsel dichter bij mensen. Ook eekhoorns en muizen leggen in de herfst een voorraad aan, zodat ze in de winter genoeg hebben.

Sommige dieren houden een winterslaap. Dat betekent dat hun lichaam bijna “op spaarstand” gaat. Hun hartslag en ademhaling worden veel langzamer, waardoor ze minder energie nodig hebben. Een egel kruipt bijvoorbeeld weg onder bladeren en een vleermuis hangt stil in een donkere plek. Als het warmer wordt in het voorjaar, worden deze dieren weer actiever.

Welke vraag beantwoordt de schrijver niet in de tekst?

In de winter gaat Suzan met haar ouders naar de bergen. Zodra ze uit de auto stapt, voelt ze de koude lucht in haar neus prikken. Overal ligt sneeuw en je hoort het knarsen onder je schoenen. Suzan trekt haar helm op en klikt haar skischoenen dicht. Ze kan niet wachten om de piste op te gaan. Suzan vindt skiën leuk, (1) ze van actie houdt.

Boven op de berg kijkt ze even naar beneden. De piste is breed en wit, en de bomen dragen een laagje sneeuw. Dan duwt ze zich af en glijdt ze steeds sneller naar beneden. De wind suist langs haar oren en haar wangen worden rood van de kou. Beneden stopt ze met een grote glimlach. ‘Nog een keer!’ roept ze, terwijl ze haar ski’s alweer de lift in duwt.

Wat past het best op plaats (1)?

Vanmorgen keek ik uit het raam en zag ik dikke vlokken naar beneden vallen. De straat werd steeds witter en de fietsen in de tuin kregen een laagje sneeuw. Ik moest naar oma, maar ik twijfelde even of ik wel zou gaan. Toen zei mijn moeder: ‘Ik ga met de auto, (1) het sneeuwt.’ In de auto was het lekker warm!

Wat past het best op plaats (1)?

Titel: Nu in de aanbieding: warme dekens!

Wat voor soort tekst zou het zijn?

Titel: Het geheim van de sneeuwman

Wat voor soort tekst zou het zijn?

Titel: De verdwenen want

Wat voor soort tekst zou het zijn?

Weer en klimaat

Mensen praten in de winter vaak over het weer. Het weer is wat er nu buiten gebeurt. Bijvoorbeeld: vandaag waait het hard of vandaag sneeuwt het. Klimaat gaat over het gemiddelde weer in een gebied. Daar kijk je naar jaren, niet naar één dag. Nederland heeft een zeeklimaat. Dat betekent dat het niet vaak extreem koud wordt. Toch kan er soms een strenge winter zijn. Eén koude week zegt dus niet meteen iets over het klimaat. Wetenschappers meten het weer elke dag op veel plekken. Met die metingen kunnen ze het klimaat beter begrijpen. Als winters gemiddeld zachter worden, kan er minder ijs komen. Dan kunnen sloten minder vaak dichtvriezen. Maar zelfs in zachte winters kan het nog even sneeuwen.

Welke zin gaat over klimaat en niet over het weer van één dag?