In de winter waait het in Nederland vaak harder. Dat komt doordat er meer buien en stormen zijn. Windmolens gebruiken die wind om elektriciteit te maken. De wieken draaien en zetten een generator in beweging. Als het harder waait, kan er meer stroom worden gemaakt. Toch stoppen windmolens soms even bij heel zware storm. Dan blijven ze heel en veilig. Veel mensen merken niet waar hun stroom vandaan komt. Een deel kan dus uit windenergie komen. Zo helpt de (1) om stroom te maken in de winter.

Wat past het best op plaats (1)?

In de winter kan het ’s ochtends glad zijn op de stoep. Dat gebeurt omdat regenwater ’s nachts bevriest. Vooral bruggen en schaduwplekken zijn extra gevaarlijk. Je ziet het ijs niet altijd, want het kan doorzichtig zijn. Daarom glijden mensen soms uit zonder het te merken. Een kleine val kan al pijn doen, zeker als je hard neerkomt.

Je kunt beter rustig lopen en kleinere stappen zetten. Schoenen met grof profiel helpen ook. Sommige mensen strooien zand of zout voor hun deur. Zo krijgen schoenen meer grip op de stoep. Als je haast hebt, is de kans groter dat je uitglijdt. Daarom is het slim om iets eerder te vertrekken.

Lees het dikgedrukte woord. Wie of wat wordt bedoeld met dat?

Ingrediënten:
- 40 gram havermout
- 200 ml melk of water
- 1 appel
- 1 theelepel kaneel

Bereidingswijze:
Was de appel en snijd hem in kleine stukjes. Doe de melk of het water in een pannetje en zet het vuur aan. Voeg de havermout toe en roer goed. Laat het 3 tot 4 minuten zacht koken tot het dikker wordt. Doe de appelstukjes erbij en laat nog 2 minuten koken. Strooi kaneel erover en roer opnieuw. Zet het vuur uit en laat het even afkoelen.

Wat voor soort tekst is dit?

BOSVELD – Door de vorst hebben dieren het lastiger om eten te vinden. In het bos bij Bosveld zijn daarom extra plekken gemaakt met voedsel voor vogels. Een boswachter vertelt dat vogels in koude weken veel energie kwijt zijn om warm te blijven.

De boswachter geeft ook tips: voer vogels met zaden of vetbollen en zorg dat er schoon water is dat niet bevroren is. Brood is niet de beste keuze, omdat het niet genoeg voedingsstoffen heeft. Inwoners die een zwak dier vinden, wordt gevraagd eerst advies te vragen aan de dierenopvang. Zo wordt voorkomen dat dieren onnodig gestoord worden.

Wat voor soort tekst is dit?

Ruiten krabben

In de winter zit er vaak rijp op autoruiten. Warm water lijkt handig, maar kan glas beschadigen en weer bevriezen. Met een krabber lukt het meestal wel, maar dat kost tijd. Er zijn manieren om sneller te starten met goed zicht. Handig is om te weten welke voorbereiding het meest helpt…

Deze tekst is niet af. Waar zal de rest van de tekst over gaan?

Schaatsles op de ijsbaan

Op de ijsbaan klonk muziek en Mara had voor het eerst schaatsles. Ze vond het spannend om het ijs op te stappen, omdat ze bang was om te vallen. De instructeur zei dat ze haar knieën moest buigen en haar armen iets moest spreiden. Mara hield eerst de rand vast, alsof die haar kon redden. Ze zette één schaats vooruit en schoof de andere erachteraan. Na een paar minuten liet ze de rand los en maakte ze kleine boogjes. Ze wiebelde, maar bleef overeind door langzaam te blijven bewegen. Toen zei de instructeur dat stoppen net zo belangrijk is als vooruitgaan. Mara oefende het remmen en voelde zich ineens zekerder. Aan het eind durfde ze een heel rondje zonder hulp. Ze had koude vingers, maar een warme glimlach. ‘Volgende week weer,’ zei ze meteen.

Hoe verandert Mara’s gevoel in de tekst het meest?

Sneeuwkanonnen

In sommige winters valt er weinig sneeuw. Toch willen skigebieden graag witte pistes. Daarom gebruiken ze soms sneeuwkanonnen. Een sneeuwkanon spuit water en lucht tegelijk de kou in. Door de sterke wind uit het kanon worden de druppels heel klein. Als het koud genoeg is, bevriezen die druppeltjes in de lucht. Dan vallen er korrels sneeuw op de grond. Kunstsneeuw voelt vaak harder aan dan verse sneeuw. Dat komt doordat de korrels klein en stevig zijn. Voor goede kunstsneeuw moet het meestal onder nul zijn. Ook is droge lucht handig, want dan vriest het sneller. Sneeuwkanonnen gebruiken veel water. Daarom hebben skigebieden vaak een grote vijver om water op te slaan. Met kunstsneeuw kan een seizoen doorgaan, maar het kost energie.

Welk verschil tussen kunstsneeuw en verse sneeuw staat in de tekst?

Rijp op ramen

In koude nachten zie je soms witte stukjes op ramen. Dat heet rijp. Rijp lijkt op een dun laagje sneeuw, maar het ontstaat anders. In de lucht zit altijd wat waterdamp. Als een raam heel koud wordt, raakt die waterdamp het glas. De waterdamp verandert dan direct in kleine ijskristallen. Daarom zie je soms mooie patronen op het raam. Als de zon op het raam schijnt, smelt de rijp weer. In de ochtend moet je soms de autoruit krabben. Dat doe je met een krabber van plastic. Warm water gieten is niet slim. Door het verschil in temperatuur kan het glas barsten. Een deken over de ruit leggen kan rijp verminderen. Dan blijft het glas minder koud.

Je hebt ’s ochtends rijp op de autoruit. Wat kun je volgens de tekst het best doen?

Trekvogels in een V

In de winter zie je soms groepen ganzen over het land vliegen. Veel ganzen zijn trekvogels. Ze gaan naar een plek waar het warmer is en waar meer eten ligt. Soms vliegen ze duizenden kilometers. Ganzen vliegen vaak in een V-vorm. De vogel vooraan duwt de lucht opzij. Daarachter is de lucht iets rustiger. De volgende vogels gebruiken die rustiger lucht. Zo kost vliegen minder energie. De voorste vogel wordt wel sneller moe. Daarom wisselen de ganzen regelmatig van plek. Onderweg roepen ze naar elkaar om contact te houden. In het voorjaar komen veel ganzen weer terug. Dan bouwen ze weer nesten en krijgen jongen.

Waarom vliegen ganzen vaak in een V-vorm?

Wintervacht en kleur

Veel dieren krijgen een dikke vacht in de winter. Die vacht houdt lucht vast tussen de haren. Lucht werkt als een warme deken. Een vos krijgt meer onderwol dan in de zomer. Een ree krijgt ook langere haren. Sommige dieren veranderen zelfs van kleur. De sneeuwhaas wordt in de winter bijna wit. Daardoor valt hij minder op in de sneeuw. In de lente wordt zijn vacht weer bruin. Vogels hebben geen vacht, maar veren. Zij zetten hun veren soms op zodat er een luchtlaagje onder komt. Veel dieren zoeken ook beschutting in struiken of een hol. Ze bewegen in koude tijden vaak minder om energie te sparen. Toch moeten ze blijven eten en drinken.

Welk dier uit de tekst wordt in de winter bijna wit?